|
Army Bicycles in THE NETHERLANDS |
|||
|
Geschiedenis van de
legerfiets in Nederland. 1888-1945
|
|||
| 1888 | |||
De geschiedenis van de legerfiets in
Nederland wordt hoofdzakelijk bepaald door de geschiedenis van het
korps wielrijders.
In
1888 kwamen de eerste fietsen in gebruik, op aanraden van de ANWB,
als ordonnansfiets. Aanvankelijk door vrijwilligers en op hun
eigen fiets. Daar kregen ze een kleine vergoeding voor. |
|||
| 1894 | |||
| Zes jaar later, in 1894, kwamen de eerste “echte”, bewapende militaire wielrijders. Ze waren uitgerust met een karabijn en de eerste stappen werden gezet er een gevechtseenheid van te maken en ideeën te ontwikkelen over de strategische inzet van wielrijders. | |||
| 1900 | |||
In 1900 werd nog flink
geëxperimenteerd met gekoppelde fietsen. Het was een aardig idee
maar onder gevechtsomstandigheden niet erg praktisch. Het voordeel
van de bewegelijkheid van de wielrijders werd teniet gedaan door dit
soort lompe constructies. Onder invloed van de Boerenoorlog in Zuid
Afrika werden veel meningen over wielrijders herzien omdat de
Engelsen toen gebruik van maakten van veel fietsende militairen. Zij
testen de ideeën onder echte oorlogsomstandigheden. |
|||
| 1905 | |||
In 1905 begon Kaptein
Wagtendonk met het ontwikkelen van en vouwfiets zoals ook de Fransen,
de Zwitsers
en andere legers in gebruik hadden.
|
|||
Wat
er verder van geworden is weet ik helaas niet. |
|||
Hier is goed te zien dat er flink geoefend werd met de fietsen.
Boven de vouwfiets en onder een standaard model. Aan het model
gereedschapstasjes is wel te zien dat uniformiteit nog ver te zoeken
was. Ook de uniformen zijn niet gelijk. |
|||
| 1909 | |||
![]() Er
was voorzichtig begonnen met een tiental fietsen maar in 1909 waren
er al enkele compagnieën in gebruik bij het leger. Dit is het ontwerp voor een legerfiets van Fongers uit 1909. Het is mij niet bekend of hij ook echt gemaakt is. |
|||
| 1915 | |||
|
|
|||
| 1917 | |||
Toen er genoeg
bereden wielrijders waren werd er in Den Bosch een bataljon
gelegerd. |
|||
In
1917 werd het eerste wielrijdersmuziekkorps opgericht. In 1927 kwam
het originele en later zo beroemde
wielrijdersmuziekkorps. De fietsen die
ze gebruikten hadden speciaal hiervoor elleboogsteunen om te sturen
verkregen.
Ook wel bekend is het 'Fanfarekorps Koninklijke Landmacht Bereden Wapens' geworden. Zij houdt de traditie van het muziekkorps van het Regiment Wielrijders in stand. Hiermee wordt een stukje uit de geschiedenis van het Nederlandse leger in ere gehouden. |
|||
| 1922 | |||
Bijgaande foto's
zijn uit het album van mijn vader H. van Faassen.(op de eerste
foto 2e van rechts) |
|||
Ze
zijn genomen voor de Isabellakazerne 's
Hertogenbosch in 1922. Met vr.gr. Dick van Faassen, Hengelo. |
|||
| 1924 | |||
Al snel, in 1924, werd dit bataljon een regiment en kreeg
in 1928 haar officiële standaard. Geen vlag want die was te onhandig
op de fiets. |
|||
| 1930 | |||
Fietsende soldaten werden gezien als zich snel
verplaatsende infanterie. Ze moesten dus snel en onopvallend naar opgegeven
plaatsen kunnen komen om de daar gelegerde militairen te kunnen
bijspringen tot de rest van de infanterie kwam opdagen. Aldus waren
ze een onderdeel van de ‘Lichte Brigade’. |
|||
| 1932 | |||
|
|
|||
| 1939 | |||
In 1939 werd, onder de
toenemende oorlogsdreiging, een nieuw regiment opgericht. In mei
1940, kort voor het uitbreken van de tweede wereldoorlog werd deze
brigade vergroot tot een ‘Lichte Divisie’, totaal 5190 man.
|
|||
| De militaire wielrijders voelden zich altijd wat ‘anders’ dan de gewone soldaat, het voetvolk. Dat kwam tot uiting in een voor hen geschreven en door hen gezongen lied. | |||
|
|
|||
| 1940 | |||
In
een vlak land als Nederland leek de inzetbaarheid van fietsende
militairen een gemakkelijke en vooral goedkope oplossing om zich
snel te verplaatsen. De inzet van Duitse parachutisten op diverse fronten veranderde de strategische inzichten en de wielrijders werden over het hele land, niet ver van het front, verspreidt zodat ze overal snel ter plekke konden zijn. |
|||
De fietsende soldaten werden inderdaad ingezet in de meidagen van
1940. De wielrijders vochten onder andere in Dordrecht (4 bataljons
op 11 en 12 Mei), bij Bleiswijk en in de Alblasserwaard. Er
sneuvelden 77 militairen en 74 raakten zwaar gewond.
|
|||
| 1945 | |||
![]()
Na het einde van de oorlog werden de wielrijderskorpsen niet
meer opnieuw opgericht. Wel zijn er nog enkele compagnieën
fietsende soldaten geweest in 1948/1950. Natuurlijk speelt de
fiets daarna nog wel een rol in het leger en zijn er altijd
fietsen gebruikt.
De huidige opzet van een modern leger laat de fiets als strategisch wapen niet meer toe. Hoewel ik denk dat daar nog wel op terug gekomen wordt. Als de olie op is.
Ben van Helden 2005-2008 (c) |
|||
De regimenten wielrijders werden
dus opgedoekt
door de bezetter. Ook het
fanfarekorps werd al in 1940 opgeheven. |
|||
| Veel van de hier getoonde foto's werden mij toegestuurd door welwillende liefhebbers. De herkomst is niet altijd even duidelijk. Zit er een foto bij waarvan u meent rechten te bezitten neem dan aub contact op dan kan ik hem verwijderen of, liever nog, uw naam er bij zetten. Als u de informatie op deze pagina wilt gebruiken moet u wel eerst toestemmig vragen. | |||
Stichting Militaire Wielrijders, Amstellaan 13, 5691 HC Son. Tel.
0499-473187. Orgaan: Het Wiel. De in 1972 gevormde Stichting
Militaire Wielrijders heeft tot doel de tradities levend te houden
van de in 1946 opgeheven Regimenten Wielrijders. Ook wil men de
materiële en immateriële belangen van de veteranen behartigen. De
stichting belegt reüniebijeenkomsten, waar ook de gevallenen tijdens
de meidagen van 1940 worden herdacht. In 1988 is een monument voor
hun nagedachtenis onthuld op de Isabella kazerne in Den Bosch. |
|||
|
LINK: Ook in Nederland begint re-enactment een rage te worden. |
|||
|
|||
|
|
Het
verzamelen van alle gegevens op deze site hebben mij veel moeite, tijd
en geld gekost. Als u iets van deze site wilt gebruiken is het de gewoonte
om daar toestemming voor te vragen.
Collecting this information took me a long time and a lot of energy. When you want to use some, please ask. Always place the name and link of the Condorclub Holland. |
||